Grôte Markt (Brugge): verschil tussen versies

5 bytes toegevoegd ,  11 jaar geleden
k
robot Anders: en:Markt (Bruges); cosmetische veranderingen
(veranderienge 131778 van Wikifalcon were weggedoan: sv)
k (robot Anders: en:Markt (Bruges); cosmetische veranderingen)
De '''Grôte Markt''' van [[Brugge]], of geweune de '''Mart''', is e pling in ‘t herte van de binnstad met ‘n ippervlakte van 1 ha. An de zuudkant stoat ‘t belangrykste monument van Brugge, d’olletorre (halletorre).
 
An de voet van ‘t gebouw, neffest de twi groene frietkootn, stoat er e maquette van ‘t belfort vo blendn, met e tekst in braille in vier toaln.
 
Van ip ‘t binnpling, woarround da d’olle gebouwd wierd, ku j'ip de 83 m hoge torre me 366 treedn klemmn tout an de klokkn, wa da zeker de moeite weird is vo ‘t panorama over d’oude stad te zien en verre d’r buutn.
 
In d’ollezoaln houdn ze nu beurzn en byeenkomstn.
<br clear="left" />
 
== Geschiedenisse ==
[[Ofbeeldienge:Sint-Janskerk Brugge - België (24).jpg|thumb||Reksounder: ''Kooren Marckt of Groote Marckt'' met de Sint-Christoffelkerke. Boovn: de ''Visch Marckt''. Lienksounder: ''Spinola Reye'' ([[Marcus Gerards]], 1562)]]
De Brugsche markt trok van in de 10e eeuwe ol vele volk en round 1200 wierd d’êeste internationale joarmarkt g’houdn.
 
D’êeste olle ountstound round 1220 ols verkoopplatse van de marchandise van de commercantn. ‘t Woarn klêne gebouwn in hout an de zuudkant van de markt en round 1240 kwamt er ‘n uutgebreider gebouw met ‘n houtn torre. Mor in 1280 wierd ‘t vernield deur e brand en z’herbouwdn ‘t in stêen round 1291.
 
D’r wierd ook beslist van dichte by, an 'n ôostkant van de markt, e [[Woaterolle]] te bouwn over de Reie, die ton nog deure liep langs de markt. De Woaterolle was ‘n overdekte los- en ipslagplekke woa dan de bôotn die van Damme kwoamn, under productn kostn uutloadn. Vo da de Woaterolle d’r stound wierd er an de Reiekoaie ip de markt in oopn lucht gelost en geloadn.
[[Ofbeeldienge:Belfort Brugge.jpg|thumb|D’olletorre van Brugge]]
 
== D’olletorre ==
D’olle me belfort (klokketorre) is e burgerlik gebouw in bakstêen in vroeggotischn styl, die gedomineerd wordt deur de 83 meter hoge torre.
 
 
D’r woarn verschillige bouwperiodes.
* 13e eeuwe: ‘t Eeste verdiep, tout an de platte hoektorretjes
* 14e eeuwe: ‘t Twidde verdiep, tout an de spitse hoektorretjes
* 15e eeuwe: ‘t Boovnste achthoekig verdiep me den beioard. Vroeger was d’r nog ’n houtn spits vanboovn, die in 1741 vo de twidde kir ofbrandde en nie mir erbouwd gewist is. In 1822 kwam de loatgotische krône d’r ip.
 
't Mariabeeld boovn de pôorte is gemakt deur [[Lanceloot Blondeel]].
 
== De nôordkant ==
[[Ofbeeldienge:Bruges main square.jpg|thumb|Lienks Le Panier d'Or, de brune gevel reks La Civiere d'Or]]
De nôordkant is speciaal deur de typische huuzn me trapgevels.
 
Woa dan de café-restaurangs an de lienkerkant van ’t Geernaartstratje stoan, stound vroeger de Sint-Christoffelkerke, die in 1786 ofgebrookn wierd.
‘t Is dudelik te zien woa da de kerke stound, want d’huuzn lienks van ‘t Geernaartstratje stoan mêer voruut of de café-restaurangs reks van ‘t stratje, me ''Le Panier d'Or'', 't derde puntdak, ‘t ambachtshuus van de ticheldekkers, en ''La Civiere d'Or'', ’t derde latste huus en ’t ênigste zounder puntdak, ’t ambachtshuus van de visschers en visverkopers.
 
== Den ôostkant ==
Den ôostkant van de markt wordt nu gedomineerd deur ’t Provinciaal Hof.
[[Ofbeeldienge:Brugge - Provinciaal Hof 1.jpg|thumb|Den ôostkant]]
By de groafwerkn round 1910 vo dien bouw, ip den hoek van de markt en de Philipstockstroate, en ze piloarn van de Woaterolle gevoundn, woavan dan d’r nu twêe in 'n [[Arentshof]] stoan.
 
== De westkant ==
[[Ofbeeldienge:Huis Bouchoute Markt Brugge.jpg|thumb||‘t Huus Bouchoute an de westkant]]
Ier zyn de gevelversieriengn interessant: de slecke, de blomme, de katte, den hoarinck, de klokke... verwyzn no de noame van ‘t huus of de vroegere functie. Belangryk zyn de twi huuzn an weerskantn van de Sint-Amandstroate. ‘t Huus ''Bouchoute'' lienks, met e schermgevel uut de 15e eeuwe, is ‘t oudste huus ip de markt. Vanboovn stoat er e goudn bolle en den ipvollendn achthoekign wiendwyzer wierd in 1682 deur ‘t stadsbestier an de gevel geplatst vo de commercantn en de zêemann. In ‘t huus ''Craenenburg'' ip den andern hoek, nu e café, zat [[Maximiliaan I|Maximiliaan van Oostnryk]] in 1488 gevangn deur de Bruggeliengn. ‘t Huus a vroeger ‘n houtn gevel mo krêeg in 1955 e nieuwn neogotischn gevel.
== Jan Breydel en Pieter de Coninck ==
In ’t middn van ’t pling stoat ’t standbeeld van [[Jan Breydel]] en [[Pieter de Coninck]], de twi lokoale volksheldn die in 1302 e grôte rolle speeldn in ’t Vlams verzet teegn de Fransche keunink, me de [[Guldnspoornslag]] ip de Groeninghekouter by [[Kortryk]] tout gevolg.
 
[[Categorie:Pling]]
 
[[en:Grote Markt (Bruges)]]
[[nl:Grote Markt (Brugge)]]
10.247

bewerkingen