Hoofdmenu openen
  Spitsbergn
Svalbard
Flag of Norway.svg Logo of the Governor of Svalbard.svg
LocationSvalbard.png
Liggienge van Spitsbergn
Internet-web-browser.svg 78° 13' N, 15° 33' E
Officiële toale Noors
Hoofdstad Longyearbyen
Stoatsvorm Keunienkryk Nôorweegn
Stoatshoofd
Êerste minister
Ippervlak 62.049 km²
Inweuners

Bevolkiengsdichtheid

2.642 (2012)
0,04 inw./km²
Munte Nôorsche krône
Tydzone UTC +1 (zomer +2)
Landcode SJ, SJM
Telefongcode 47
Internet-TLD .no
Nationale fêestdag

Spitsbergn (Nôors: Svalbard) is een eilandngroep (archipel) in de Nôordelyke Yszêe, 565 km te nôordn van Nôorweegn, die uut drie grôte en e stik of tachntig klêene eilandn bestoat. De groep makt sedert 1920 dêel uut van 't keunienkryk Nôorweegn met een apart statuut.

't Ippervlak bedroagt ca. 62.000 km², woarvan 60% bedekt is mè gletsjers. Ip hêel den archipel weunn, noargelang 't siezoen, 3000 toet 4000 menschn, woavan den helt in den hoofdstad Longyearbyen. Landinwoarts is 't landschap styf ruw mè steile bergn.

NoameBewerken

De noame Spitsbergn is gegeevn deur den Hollandsche zêevoarder Willem Barentsz in 1596, ost ie ip weg was noa Nova Zembla, ip zoek noar e nôordelyke route noar Ôost-Azië. In 1925 kwam de Nôorsche noame Svalbard in gebruuk ("koude rand" of, vryer vertoald, "koude kust").

GeschiedenisseBewerken

De geschreevn geschiedenisse van Spitsbergn begost an 't ende van de zestienste êeuwe os de groep eilandn oentdekt wierd deur Willem Barentsz ip zyn derde expediesje.

In de zeevntienste êeuwe wierdn de fjordn en zêen van d' eilandn 't jachtgebied van Hollandsche en Iengelsche walvisjoagers.

Halverwege d'achttienste êeuwe woarn verre al de walvissn roend Spitsbergn gevangn en blêevn der bykan ginne mir over. Landn lyk de Republiek der Zeevn Verenigde Provinciën en Iengeland verloorn doarmee under interesse in Spitsbergn. In die periode wierd 't vasteland van d'eilandn nieuw jachtgebied, nu vo pelsjoagers uut Rusland en 't noorden van Nôorweegn.

In 1920 wierd in 't Spitsbergnverdrag bepoald dat d'eilandn oender Nôors toezicht kwoamn.

EilandnBewerken

De drie grotste eilandn zyn:

  • Spitsbergn
  • Nordaustlandet
  • Edgeøya

Kleindere eilandn zyn oender andere:

  • Barentszeiland (Barentsøya)
  • Prins Karls Forland
  • Amsterdam
  • Moffen
  • Kvitøya

Ook de zuudelyker geleegn eilandn, lyk Beirneiland (Bjørnøya) en Hopen moakn besteurlyk dêel uut van de groep. Ten ôostn van Spitsbergn ligt de Russische eilandngroep Frans Jozefland.